Wypadek przy pracy może oznaczać długie leczenie, utratę części zarobków i trudności z powrotem do dotychczasowych obowiązków. W takiej sytuacji poszkodowany powinien sprawdzić trzy możliwe źródła wypłaty odszkodowania: jednorazowe odszkodowanie z ZUS, roszczenia uzupełniające wobec pracodawcy oraz świadczenie z ubezpieczenia NNW. Każde z nich wymaga odrębnej oceny. Wypłata z jednego źródła nie musi zamykać drogi do pozostałych.

 

Kiedy zdarzenie jest wypadkiem przy pracy

 

Wypadek przy pracy to nagłe zdarzenie spowodowane przyczyną zewnętrzną, które powoduje uraz lub śmierć i pozostaje w związku z pracą. Może do niego dojść podczas wykonywania zwykłych obowiązków, poleceń przełożonego albo czynności na rzecz pracodawcy nawet bez wyraźnego polecenia. Nie każde pogorszenie zdrowia w miejscu pracy spełnia jednak te warunki.

Przykładem może być upadek z niezabezpieczonego podestu, uraz ręki przy obsłudze maszyny lub poślizgnięcie na mokrej posadzce podczas wykonywania obowiązków. Za każdym razem trzeba ustalić przebieg zdarzenia i jego związek z urazem. Wypadek w drodze do pracy lub z pracy jest odrębną kategorią i co do zasady nie daje prawa do jednorazowego odszkodowania z ubezpieczenia wypadkowego.

 

Jednorazowe odszkodowanie z ZUS za wypadek przy pracy

 

Jednorazowe odszkodowanie przysługuje ubezpieczonemu, który wskutek wypadku przy pracy doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Stały uszczerbek oznacza upośledzenie sprawności organizmu nierokujące poprawy. Długotrwały utrzymuje się ponad sześć miesięcy, choć stan zdrowia może się poprawić. Sam uraz lub zwolnienie lekarskie nie przesądzają więc o prawie do tego świadczenia.

 

Ile wynosi odszkodowanie z ZUS?

 

Wysokość świadczenia zależy od ustalonego procentu uszczerbku. Za każdy procent przysługuje 20% przeciętnego wynagrodzenia określonego w ustawie wypadkowej. Stawki zmieniają się corocznie i obowiązują od 1 kwietnia do 31 marca następnego roku. Przy obliczeniu stosuje się kwoty obowiązujące w dniu wydania decyzji przez ZUS. Przed wyliczeniem konkretnej sumy trzeba zatem sprawdzić właściwą stawkę oraz wynik oceny uszczerbku.

 

Jak ubiegać się o odszkodowanie z ZUS

 

Zgłoś wypadek pracodawcy możliwie szybko i zadbaj o udokumentowanie jego okoliczności. W sprawie pracownika podstawowe znaczenie ma protokół powypadkowy. Sprawdź, czy opisano w nim rzeczywisty przebieg zdarzenia, przyczyny i świadków. Nieścisłości warto wskazać na piśmie, zachowując kopię zastrzeżeń.

Stopień uszczerbku ocenia się po zakończeniu leczenia i rehabilitacji. Do przygotowania wniosku potrzebne są dokumenty powypadkowe oraz medyczne, w tym zaświadczenie o stanie zdrowia wymagane przez ZUS. Zgromadź również wypisy ze szpitala, wyniki badań, opisy zabiegów i dokumentację rehabilitacji. Spójna dokumentacja pomaga wykazać, które ograniczenia są następstwem konkretnego wypadku.

 

Odmowa wypłaty lub zaniżony uszczerbek

 

Odmowa wypłaty odszkodowania nie musi kończyć sprawy. Inaczej kwestionuje się ocenę medyczną, a inaczej decyzję dotyczącą prawa do świadczenia. Po otrzymaniu dokumentu sprawdź jego rodzaj, datę doręczenia i pouczenie o sposobie zaskarżenia. Nie odkładaj konsultacji do czasu skompletowania wszystkich dodatkowych badań, ponieważ termin na zakwestionowanie rozstrzygnięcia może już biec.

Znaczenie ma także przyczyna odmowy. Ustawa przewiduje wyłączenie świadczeń m.in. wtedy, gdy wyłączną przyczyną wypadku było udowodnione naruszenie przez ubezpieczonego przepisów chroniących życie i zdrowie, popełnione umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa. Zwykła nieuwaga nie jest automatycznie równoznaczna z rażącym niedbalstwem. Odrębne zasady dotyczą znacznego przyczynienia się do wypadku w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem wskazanych w ustawie substancji.

 

Odszkodowanie od pracodawcy za wypadek przy pracy

 

Świadczenia z ZUS mogą nie pokryć wszystkich następstw wypadku. Wówczas należy zbadać uzupełniającą odpowiedzialność cywilną pracodawcy. Sam protokół uznający zdarzenie za wypadek przy pracy nie wystarczy do zasądzenia zapłaty: trzeba wykazać właściwą podstawę odpowiedzialności, szkodę lub krzywdę oraz związek przyczynowy.

Odpowiedzialność może opierać się na winie, np. gdy do urazu doprowadziły zaniedbania związane z zabezpieczeniem stanowiska, szkoleniem lub organizacją pracy. W określonych przypadkach przedsiębiorstw wprawianych w ruch za pomocą sił przyrody możliwa jest odpowiedzialność na zasadzie ryzyka. Nie dotyczy ona automatycznie każdego zakładu korzystającego z urządzeń elektrycznych, wymaga oceny charakteru całego przedsiębiorstwa i okoliczności wypadku.

 

Czego można żądać od pracodawcy

 

Zakres roszczeń zależy od skutków wypadku i podstaw odpowiedzialności. Poszkodowany może dochodzić przede wszystkim:

• odszkodowania za uzasadnione koszty leczenia, rehabilitacji, leków, dojazdów i opieki oraz utracone dochody;
• zadośćuczynienia za ból, cierpienie psychiczne i ograniczenia w codziennym życiu;
• renty w razie całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej, zwiększenia potrzeb albo zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość.

 

Nie istnieje jedna stawka zadośćuczynienia za złamanie ręki czy uraz kręgosłupa. Znaczenie mają m.in. przebieg leczenia, trwałość następstw, nasilenie bólu, potrzeba pomocy innych osób i wpływ urazu na życie. Procent uszczerbku jest tylko jednym z elementów oceny i nie stanowi automatycznego przelicznika cywilnego zadośćuczynienia.

Jeśli pracodawca ma odpowiednie ubezpieczenie OC, roszczenie może zostać skierowane również do jego ubezpieczyciela, w granicach ochrony. Polisa OC pracodawcy i NNW pracownika to różne ubezpieczenia, o innych zasadach wypłaty.

 

Czy odszkodowanie z ZUS wyklucza roszczenia wobec pracodawcy

 

Nie. Odpowiedzialność pracodawcy ma charakter uzupełniający, dlatego trzeba ustalić, jakie następstwa wypadku zostały już zrekompensowane. Nie można uzyskać podwójnego zwrotu tego samego wydatku. Jednocześnie rozliczenie jednorazowego odszkodowania z ZUS z roszczeniami cywilnymi nie sprowadza się do automatycznego odjęcia całej wypłaty od każdej dochodzonej kwoty. Wymaga uwzględnienia rodzaju świadczenia i funkcji poszczególnych roszczeń.

W praktyce należy najpierw ustalić należne świadczenia wypadkowe i uwzględnić je w żądaniu wobec pracodawcy. Już podczas postępowania przed ZUS warto jednak zabezpieczać dowody, dokumentować koszty i ocenić przedawnienie roszczeń cywilnych. Nie należy zakładać, że postępowanie w ZUS automatycznie chroni termin dochodzenia zapłaty od pracodawcy.

 

Odszkodowanie z NNW po wypadku przy pracy

 

Dodatkowym źródłem wypłaty może być ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków. Sprawdź polisę indywidualną, ubezpieczenie grupowe w zakładzie pracy oraz dodatkową ochronę w innych umowach. Decydują warunki polisy obowiązujące w dniu zdarzenia, w szczególności zakres ochrony, wyłączenia i suma ubezpieczenia.

Uznanie zdarzenia przez ZUS nie przesądza automatycznie o wypłacie z NNW. Ubezpieczyciel stosuje definicję wypadku oraz zasady oceny następstw określone w umowie. Z tego powodu procent uszczerbku ustalony przez ZUS i w postępowaniu ubezpieczeniowym może się różnić.

 

 

Jak oblicza się świadczenie z polisy NNW

 

W częstym wariancie świadczenie za uszczerbek stanowi odpowiedni procent sumy ubezpieczenia. Przykładowo, przy sumie 100 000 zł i uszczerbku wynoszącym 5% wypłata wyniosłaby 5 000 zł — jeżeli umowa przewiduje taki sposób obliczenia. Jest to wyłącznie przykład, ponieważ polisa może stosować inne tabele, limity lub progresję świadczenia.

Zakres ubezpieczenia może obejmować również określone urazy, pobyt w szpitalu, operację albo koszty leczenia. Przy zgłoszeniu sprawdź wszystkie dostępne świadczenia. Samo złożenie dokumentów dotyczących uszczerbku nie zawsze oznacza zgłoszenie każdego roszczenia przewidzianego w polisie.

 

Czy można otrzymać pieniądze z ZUS i NNW jednocześnie

 

Co do zasady tak. Typowe świadczenie NNW o ustalonej umownie wysokości może być wypłacane obok świadczeń z ZUS i roszczeń cywilnych. Jeśli kilka polis obejmuje zdarzenie, możliwe są wypłaty z każdej z nich, zgodnie z jej warunkami. Inaczej należy oceniać świadczenia polegające na zwrocie konkretnych kosztów: nie należy zakładać, że ten sam rachunek zostanie zrefundowany wielokrotnie.

 

Jakie dokumenty zebrać po wypadku

 

Przygotuj protokół powypadkowy lub właściwą kartę wypadku, dokumentację leczenia, zdjęcia miejsca zdarzenia i dane świadków. Zachowaj rachunki, dowody dojazdów, dokumenty potwierdzające dochody oraz korespondencję z pracodawcą, ZUS i ubezpieczycielem. Do analizy NNW potrzebne są także polisa i ogólne warunki ubezpieczenia z dnia wypadku.

Warto prowadzić prosty dziennik następstw urazu: zapisywać terminy zabiegów, okresy pomocy przy codziennych czynnościach i ograniczenia w pracy. Takie notatki pomagają uporządkować sprawę, choć nie zastępują dokumentacji medycznej i innych dowodów.

 

Przedawnienie roszczeń po wypadku przy pracy

 

Nie ma jednego terminu wspólnego dla ZUS, pracodawcy i NNW. Roszczenia z czynu niedozwolonego podlegają zasadom art. 442¹ Kodeksu cywilnego, w tym szczególnej ochronie przy szkodzie na osobie. Znaczenie może mieć także to, czy szkoda wynikła z przestępstwa. Roszczenia z umowy ubezpieczenia co do zasady przedawniają się po trzech latach, a zgłoszenie roszczenia lub zdarzenia ubezpieczycielowi wpływa na bieg terminu zgodnie z art. 819. Termin trzeba obliczyć osobno dla konkretnego żądania

 

Najczęstsze pytania o odszkodowanie za wypadek przy pracy

 

Czy przyczynienie się pracownika zawsze pozbawia odszkodowania

 

Nie. Warunki odmowy świadczeń z ZUS są inne niż zasady odpowiedzialności cywilnej. W sporze z pracodawcą przyczynienie się poszkodowanego może prowadzić do zmniejszenia odszkodowania na podstawie art. 362 Kodeksu cywilnego. Znaczenie mają konkretne zachowania i ich wpływ na powstanie lub zwiększenie szkody.

 

Czy można dochodzić roszczeń po zakończeniu zatrudnienia

 

Samo rozwiązanie umowy o pracę nie usuwa roszczeń wynikających z wcześniejszego wypadku. Trzeba jednak wykazać przesłanki odpowiedzialności i dochować właściwych terminów.

 

Czy brak trwałego uszczerbku zamyka wszystkie możliwości

 

Nie. ZUS uwzględnia także uszczerbek długotrwały. Ponadto roszczenia cywilne mogą dotyczyć poniesionych kosztów, czy cierpienia również wtedy, gdy leczenie zakończyło się poprawą. Polisa NNW może przewidywać świadczenia za określony uraz lub hospitalizację niezależnie od trwałego uszczerbku.

 

Czy trzeba przyjąć pierwszą propozycję ugody

 

Przed podpisaniem ugody sprawdź, jakie roszczenia obejmuje i czy zawiera zrzeczenie się dalszych żądań. Porównaj proponowaną kwotę z dotychczasowymi kosztami, utraconymi dochodami i prognozowanymi następstwami urazu. Jest to szczególnie ważne, gdy leczenie jeszcze trwa.

 

Pomoc adwokata po wypadku przy pracy Warszawa

 

Analiza sprawy powinna objąć wszystkie możliwe podstawy wypłaty, dokumentację medyczną i powypadkową, terminy oraz treść posiadanych polis. Pozwala to ustalić, do kogo skierować roszczenia, jak je udokumentować i czy istnieją podstawy do zakwestionowania odmowy lub proponowanej kwoty.

Potrzebujesz pomocy w dochodzeniu odszkodowania za wypadek przy pracy? Skontaktuj się z kancelarią, aby omówić okoliczności zdarzenia i możliwe dalsze kroki. Na konsultację przygotuj dokumenty powypadkowe, historię leczenia, otrzymane decyzje i posiadane polisy.

Napisz do nas wiadomość lub zadzwoń pod numer telefonu 789 940 934.

Przejdź do zakładki wypadek przy pracy, by poznać więcej szczegółów.