Najbliższym członkom rodziny osoby zmarłej wskutek wypadku (komunikacyjnego, rolniczego, przy pracy, błędu medycznego), należy się zadośćuczynienie za doznaną krzywdę. Krzywda ta polega na negatywnych odczuciach psychicznych poszkodowanych, w postaci smutku, stresu, osamotnienia, tęsknoty, czy żałoby. Oczywiste jest, że u każdego członka rodziny rozmiar krzywdy będzie inny. Dlatego oszacowanie należnej kwoty zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej nie jest zadaniem łatwym i powinno być poprzedzone profesjonalną analizą wszelkich istotnych okoliczności.
Co wpływa na wysokość zadośćuczynienia po śmierci osoby bliskiej?
Nagła śmierć osoby bliskiej prowadzi do zerwania więzi emocjonalnej, rodzinnej. Decydując o przyznaniu zadośćuczynienia sąd powinien zweryfikować istnienie faktycznej więzi emocjonalnej między osobą, która żąda zadośćuczynienia, a zmarłym. Jej naruszenie stanowi dowód cierpienia, poczucia osamotnienia, straty, czyli krótko mówiąc krzywdy.
Analiza orzecznictwa pozwala na wyszczególnienie kryteriów, którymi kierują się sądy zasądzając zadośćuczynienie w przypadku śmierci osoby bliskiej. Należą do nich między innymi:
- dramatyzm doznań osoby bliskiej;
- poczucie osamotnienia i pustki;
- cierpienia moralne;
- wstrząs psychiczny wywołany śmiercią osoby najbliższej;
- rodzaj i intensywność więzi łączącej poszkodowanego ze zmarłym;
- oparcie w innych osobach bliskich;
- wiek osoby uprawnionej do zadośćuczynienia;
- stopień, w jakim poszkodowany będzie się musiał znaleźć w nowej rzeczywistości i zdolność jej zaakceptowania;
- leczenie doznanej traumy;
- wiek osoby zmarłej.
Poniżej kilka przykładów orzeczeń sądów powszechnych w kwestii szacowania wysokości zadośćuczynienia za krzywdę spowodowaną śmiercią osoby bliskiej:
- wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 07 maja 2021 r., sygn. akt I ACa 615/20
„Zadośćuczynienie nie może prowadzić do nieuprawnionego wzbogacenia się, lecz ma ono na celu zrekompensowanie cierpień. Ustalenie odpowiedniej sumy może być tylko próbą jej określenia, gdyż, co jest truizmem, śmierć życiowego partnera oraz ojca są okolicznościami niezastępowalnymi żadną kwotą. Krzywdy wyrządzone na skutek takiego zdarzenia mogą nigdy nie zostać w pełni uchwycone, nawet przez same powódki, a tym bardziej przez ubezpieczyciela”.
- wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 29 grudnia 2020 r., sygn. akt I ACa 646/20
„Krzywdę doznaną w wyniku śmierci osoby bliskiej bardzo trudno ocenić i wyrazić w formie pieniężnej, a każdy przypadek powinien być traktowany indywidualnie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności sprawy, przy czym ocena ta ma opierać się na kryteriach obiektywnych, a nie na wyłącznie subiektywnych odczuciach pokrzywdzonego. Zadośćuczynienie powinno uwzględniać dramatyzm doznań osoby bliskiej, poczucie osamotnienia i pustki, cierpienia moralne i wstrząs psychiczny wywołany śmiercią osoby najbliższej, rodzaj i intensywność więzi łączącej pokrzywdzonego ze zmarłym, oparcie w innych osobach bliskich, wiek osoby uprawnionej do zadośćuczynienia, stopień w jakim pokrzywdzony będzie umiał się znaleźć w nowej rzeczywistości i zdolności jej zaakceptowania, leczenie doznanej traumy, a także wiek pokrzywdzonego. Zadośćuczynienie nie powinno prowadzić do wzbogacenia pokrzywdzonego. Powinno jednak przedstawiać odczuwalną ekonomicznie wartość, a jego wysokość nie może sprowadzać się do kwoty symbolicznej. Zadośćuczynienie służy kompensacie doznanej krzywdy przez złagodzenie cierpienia psychicznego wywołanego śmiercią osoby najbliższej i pomoc pokrzywdzonemu w dostosowaniu się do zmienionej w związku z tym sytuacji. Każdy przypadek musi być traktowany indywidualnie, poddany jednak analizie przez pryzmat obiektywnych kryteriów”.
- wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 21 grudnia 2020 r., sygn. akt V ACa 411/20
„Konstrukcja prawna zadośćuczynienia przyznawanego na podstawie art. 446 § 4 k.c. zakłada rekompensatę za krzywdę wywołaną nieodwracalną utratą osoby bliskiej, z którą łączyły stronę dochodzącą takiego zadośćuczynienia więzi rodzinne. Podstawową funkcją zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę jest przy tym funkcja kompensacyjna. Zadośćuczynienie ma wynagrodzić doznaną krzywdę, a zatem wszelkie ujemne uczucia, cierpienia i przeżycia psychiczne, związane z utratą bliskiej osoby, które nie dają się w prosty sposób przeliczyć na wartości pieniężne, ma kompensować ból spowodowany śmiercią osoby bliskiej oraz przedwczesną utratę członka rodziny”.
- wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 07 lipca 2020 r., sygn. akt I A Ca 188/19
„W przypadkach, w których stopień bliskości osoby uprawnionej względem zmarłego jest taki sam, wiek uprawnionego podobny, podobna intensywność więzi między uprawnionym, a zmarłym, podobna skala przeżywanego bólu i cierpień przez uprawnionego, podobny stopień negatywnego wpływu śmierci osoby najbliższej na życie uprawnionego, powinny być zasądzane podobne kwoty tytułem zadośćuczynienia za krzywdę doznaną wskutek śmierci osoby najbliższej. Należy jedynie podkreślić, że tego rodzaju ujednolicenie winno mieć miejsce w miarę możliwości i w podobnych przypadkach, co nie może oznaczać pomijania indywidualnych sytuacji i okoliczności”.
Brak komentarzy