Szkoda całkowita to sytuacja, w której koszty naprawy pojazdu przekraczają jego wartość rynkową w stanie sprzed szkody. Definicja we wskazanej wyżej wersji używana jest na potrzeby spraw odszkodowawczych z ubezpieczenia OC, bowiem już w przypadku ubezpieczenia AC ubezpieczyciel może dowolnie kształtować granicę, której przekroczenie powoduje kwalifikację szkody, jako całkowitej (zwykle, gdy koszt naprawy przekracza 70% wartości rynkowej pojazdu).
Nie ulega kwestii, że w momencie zniszczenia pojazdu, poszkodowanemu przysługuje prawo najmu pojazdu zastępczego, którego koszty powinny następnie zostać zwrócone przez zakład ubezpieczeń. Przez ile czasu poszkodowany może korzystać z pojazdu zastępczego i po jakiej stawce powinien pojazd wynajmować?
Obecnie w orzecznictwie uznaje się powszechność korzystania z samochodów i konieczność rekompensaty czasowego braku możliwości korzystania z pojazdu wskutek jego uszkodzenia. Należy przy tym pamiętać, że przez pozbawienie możliwości korzystania z samochodu rozumie się sytuację, w której poszkodowany nie może korzystać zarówno ze swojego uszkodzonego pojazdu, jak również nie posiada w gospodarstwie domowym innych pojazdów, które mogłyby ów uszkodzony pojazd zastąpić.
Warto zaznaczyć, że po zgłoszeniu szkody, ubezpieczyciel zazwyczaj przedstawia ofertę wynajmu pojazdu zastępczego dla poszkodowanego. Poszkodowany nie ma obowiązku korzystania z przedmiotowej oferty, lecz powinien wtedy liczyć się z koniecznością poszukiwania oferty najmu, która przewiduje stawki najmu analogiczne, jak te wskazane w ofercie ubezpieczyciela. Jeżeli zaś oferta nie została złożona, bądź poszkodowany przed zgłoszeniem szkody zawarł już umowę najmu pojazdu zastępczego, wówczas powinien zadbać o to, by stawka za najem pojazdu nie odbiegała od maksymalnych stawek oferowanych na rynku lokalnym. Poszkodowany powinien bowiem działać w celu minimalizacji szkody, co oznacza najem pojazdu po stawkach „uzasadnionych ekonomicznie”.
Na jaki okres, przy szkodzie całkowitej poszkodowanemu należy się pojazd zastępczy? Ubezpieczyciele rozmaicie podchodzą do tematu – niektórzy przyjmują za datę graniczną dzień wydania decyzji o zakwalifikowaniu szkody, jako całkowitej, dzień wydania decyzji o wypłacie odszkodowania (nie mylić z dniem wypłaty odszkodowania) lub dzień wypłaty odszkodowania.
Jak zatem orzecznictwo zapatruje się na zagadnienie zasadnego okresu najmu pojazdu zastępczego przy szkodzie całkowitej?
Poglądy wyrażone w orzeczeniach sądów powszechnych oraz Sądu Najwyższego są dla poszkodowanego korzystne. Istotne w rozstrzygnięciu wątpliwości okazały się dwa orzeczenia Sądu Najwyższego. W wyroku z dnia 8 września 2004 r., sygn. akt IV CK 672/03 Sąd Najwyższy stwierdza, iż poszkodowanemu przysługuje od ubezpieczyciela zwrot wydatków koniecznych za okres między dniem wypadku a dniem, w którym istnieje możliwość nabycia analogicznego pojazdu, nie dłuższy niż do dnia wypłaty świadczenia odszkodowawczego. Ponadto, w dniu 22 listopada 2013 r., Sąd Najwyższy, w sprawie o sygn. akt III CZP 76/13 wydał uchwałę, w której przesądził, że odpowiedzialność ubezpieczyciela może trwać jeszcze przez pewien czas po wypłacie odszkodowania. Poprzez porównanie sytuacji najemców pojazdów zastępczych przy szkodzie częściowej i szkodzie całkowitej, Sąd Najwyższy doszedł do wniosku, że zasadny okres najmu pojazdu zastępczego przy szkodzie całkowitej powinien trwać do dnia, w którym poszkodowany zyskuje możliwość kupna analogicznego pojazdu, nawet, jeżeli ta możliwość występuje już po wypłacie odszkodowania.
Nie oznacza to, że poszkodowany może w nieskończoność wynajmować pojazd zastępczy. Zazwyczaj za uzasadniony okres zorganizowania zakupu nowego samochodu uznaje się do 7 dni po wypłacie odszkodowania. Oczywiście każdy przypadek jest inny i czasami okoliczności uniemożliwiają zakup pojazdu we wskazanym okresie, należy to jednak w odpowiedni sposób udokumentować. Jeżeli wynajmowałeś pojazd zastępczy i napotykasz problemy z uzyskaniem od ubezpieczyciela zwrotu kosztów najmu, zwróć się do profesjonalnego pełnomocnika. Prawnik od szkód w pojeździe precyzyjnie określi wysokość roszczenia oraz sprawnie poprowadzi postępowanie likwidacyjne i sądowe.
Brak komentarzy